Phỏng vấn

Phỏng vấn

Dù mình viết hướng tới trả lời phỏng vấn cho các công việc đơn giản, nhưng những tổng kết dưới đây khá là mang tính “nguyên tắc”, tức là vẫn xài được cho phỏng vấn xin việc nói chung.

Chuyện mặc

Chưa mở miệng ra nói câu nào, nhưng trong đầu người phỏng vấn đã có “một cái gì đó” về bạn từ ngoại hình. Vì vậy, mặc, thật ra mới là câu chào đầu tiên của bạn.

Cũng không cần cầu kỳ, quan trọng nhất với mặc đồ khi đi phỏng vấn là phù hợp.

Nguyên tắc: Mặc tương đối giống với chỗ mình làm là an toàn nhất

Image may contain: one or more people and text

Mình vẫn nhớ mãi hình ảnh một “nam thần” tới xin việc ở vị trí kiểm hàng ở kho và mặc một cái áo sơ mi trắng, đi một đôi giày da đen, áo cho vào trong quần rất chỉn chu. Ahuhu, mà bạn ý cứ tạo cho mình nhồn nhột vì thế này không biết bạn có chịu khó lăn lộn không. Chưa kể có một số công ty đến xin phỏng vấn là được cho làm thử phát. Mặc vậy nóng lắm .

Vì vậy, quan trọng nhất là anh chị em mặc cho phù hợp với công việc. Có vài lựa chọn an toàn là: Áo thun/ áo phông có cổ và một đôi giày là OK.

Tất nhiên cũng có mấy công việc văn phòng, hoặc có những công ty truyền thống là lượt, thì đúng là cần phải mặc kiểu công sở. Ví dụ, áo sơ mi – quần tây – giày da.

Nói chung cũng không cần nghĩ nhiều quá về việc mặc, trừ một số công ty có tính truyền thống nghiêm chỉnh. Nhưng mà cần nghĩ trước, một chút.

Dù nhiều chỗ làm thoải mái về ăn mặc, nhưng không có nghĩa là xuề xòa

Image may contain: one or more people, people standing and shoes

Rất nhiều công ty trẻ hiện nay có văn hóa ăn mặc thoải mái. Nhưng thoải mái chắc chắn khác xa với xuề xòa. Vì vậy, có mấy cái dưới bạn không nên mặc trong buổi phỏng vấn:

  • Dép xỏ ngón, dép tông
  • Áo ba lỗ, áo tank top, áo rộng cổ
  • Váy/ Quần đùi… hay bất kì thiết bị gì che chân nói chung mà lại không dài quá đầu gối.
    Chân bạn có thể đẹp hay nhiều lông, nhưng trong buổi phỏng vấn tạm thời không nên “đề cập” đến việc này thông qua chuyện mặc.

Không nên mặc đồng phục công ty đối thủ đi phỏng vấn

Image may contain: 1 person, playing a sport, beard, outdoor, text and closeup

Cũng không phải chỗ nào cũng để ý mấy cái đây. Mà thôi, cứ an toàn. Nhiều khi đi phỏng vấn, bạn không thể biết được là có những công ty rất ghét nhau. Mình không nên để lại cho họ gợn nào trong suy nghĩ.

Chuyện bạn làm cho đối thủ thì đã/ sẽ biết trong vài phút tới thôi. Họ cũng xem hồ sơ rồi, hoặc cũng sẽ hỏi bạn mà ra thôi. Không cần phải “phấn khích” quá mà mặc áo công ty cũ đi vậy.

Chuyện nói

Sau khi bạn đã để lại ấn tượng (hi vọng là tốt) từ quần áo & lời chào, cuối cùng sẽ đi vào chuyện trả lời. Nguyên tắc cũng rất đơn giản: chân thành.

Vậy thể hiện chân thành như thế nào.

  • Nhìn vào mắt người phỏng vấn.
    Mình phỏng vấn mà mấy bạn cứ cúi cúi xuống hoặc né mắt đi đâu là mình thấy sao sao vậy. Nói chung bạn không cần “nhìn chằm chằm” hoặc “nhìn gườm gườm” hoặc “gồng và nhìn”. Cứ bình thường, thư giãn, như kiểu gặp bạn bè trao đổi nghiêm túc chút thôi là được.
  •  Trả lời ngắn và đủ chủ ngữ và vị ngữ.
    Túm lại là một câu hoàn chỉnh, không khó lắm. Ví dụ họ hỏi: Nhà em ở đâu? Thì thay vì trả lời “Nhà biệt thự, quận 1!!!”, thì mình nhã nhặn hơn bảo là “Dạ, nhà em ở Quận 1, không phải biệt thự đâu ạ, cách đây độ 15 phút chạy xe”. Hehe, đùa thôi, đừng bỏ đoạn biệt thự vào câu trả lời. Đừng có “ừ” không, vì nhất là mấy bạn làm vị trí tiếp xúc khách hàng, như giao hàng, trả lời vậy, người phỏng vấn sẽ nghĩ ngay là đồng chí đây sẽ luôn cộc lốc với khách của họ. Mà cũng đừng rườm rà.
  •  Cứ nghĩ phỏng vấn như một cuộc nói chuyện, bạn bè giao lưu lần đầu vậy.

Có mấy câu bạn có thể gặp, và vài gợi ý cho việc trả lời

Hỏi: Em giới thiệu về mình đi, hoặc em đã làm ở đâu rồi?

Đáp: (Vậy thì lúc này không cần tự đánh đã khai bằng mặc quần áo công ty cũ) Mình cứ nói mình làm ở đâu rồi, bao lâu, làm chính xác ở việc gì. Trình tự có thể là cũ nhất trước, rồi tới gần đây nhất. Sinh viên thì bảo là sinh viên, chưa đi làm bao giờ.

___
Hỏi: Sao em nghỉ công ty trước

Đáp: Ai cũng biết là đi làm thì có những cái không được như kì vọng về sếp, về lương, về môi trường làm việc. Quan trọng là đừng ồng ộc kể ra mấy cái đó với một thái độ hằn học. Cứ chia sẻ bình thường bớt bớt đoạn cảm xúc đi về một vài lý do tại sao mình nghỉ chỗ cũ. Ví dụ thay vì nói: Em ghét thằng/ con sếp đó quá, em nghỉ. Thì nói vẫn chân thành, dân dã là: ổng/ bà ép em quá, cứ suốt ngày tăng ca vô lý, mà chính sách tăng ca không rõ ràng. Hoặc là em thấy chỗ đó làm xa nhà.

___
Hỏi: Công ty yêu cầu tăng ca nhiều đấy, em liệu có đáp ứng được không?

Đáp: Cái này tất nhiên tùy vào mục đích và sức của bạn nữa. Ví dụ, có bạn lại thích tăng ca để thêm thu nhập chẳng hạn. Tuy nhiên, nếu không rõ “nhiều” là bao nhiêu thì hỏi lại. Hỏi lại, hiểu rồi tự cân đối lịch và sức khỏe rồi trả lời, vẫn chân thành. Có thể hỏi thêm, nếu người phỏng vấn không tự nói, về chính sách khi tăng ca ra sao, lương có điều chỉnh gì không. Bạn nữ nào đang có con nhỏ, thì cứ nói rõ là em có con nhỏ, không tăng ca được nhiều, nhận hay không là ở công ty đó.

Cơ bản phỏng vấn các công việc đơn giản thường sẽ không quá khó khăn và không đòi hỏi chuẩn bị nhiều. Có lưu ý chút là nhiều khi công việc này hỏi/ nói sẽ chỉ là một phần. Đôi khi họ sẽ yêu cầu bạn làm thử luôn. Người ta hay nói là “hãy để kết quả nói thay hộ bạn” là ở chỗ đấy đấy.

Chúc bạn “nói” may mắn.

Chuyện hỏi – Nghĩ một câu ngoài phúc lợi

Sau khi trả lời đã đời, người phỏng vấn có thể sẽ hỏi bạn một câu là: Em có hỏi anh/ chị gì không?

Với các công việc vậy, đừng hỏi mấy thứ chung chung, “cao siêu” kiểu: Môi trường làm việc sao, công ty làm vui không. Hãy nghĩ ra cái gì đó cụ thể. 90% người phỏng vấn sẽ nói luôn khoảng tiền thu nhập và các phúc lợi khác nếu có. Nên nếu không muốn đơ ra vì cái mình quan tâm nhất người ta nói luôn rồi, thì nghĩ trước thử xem mình nên hỏi gì. Cái này mất một vài phút thôi. Nhưng có thể gợi ý chung cho bạn là trước đó bạn gặp vấn đề gì dẫn tới nghỉ việc, thì hỏi về vấn đề đó.

Sau đây là mười câu bạn có thể hỏi:

  1. Vị trí này thì cơ bản một ngày nó như thế nào ạ?
  2. Ở đây có đào tạo gì không chị?
  3.  Ở đây có phải tăng ca nhiều không? Nhiều là bao nhiêu? 
    Tháng nào là hay tăng ca?
  4.  Có lương tháng 13 không? Bao lâu lên lương một lần?
  5.  Có xoay ca khi làm việc không?
  6.  Công ty mình có trẻ không?
  7. Anh/ chị làm lâu chưa ạ? Anh chị thấy làm vui không?
  8. Bao lâu thì em đi làm/ Bao lâu anh chị gọi lại em báo kết quả?
  9.  Có anh/ chị em nào làm từ vị trí như em xong rồi thành quản lý không . Cứ phải mơ lớn chút chứ hay tương tự là “Có cơ hội để em luân chuyển các vị trí khác trong công ty không?”
    Đừng nghĩ câu này cao siêu nhé. Mình đã gặp rất nhiều bạn làm kho, vận chuyển rồi trở thành người bán hàng/ mua hàng rất tốt ở chính công ty đó. Hỏi câu đây, bạn có thể biết được công ty này có nhiều cơ hội thế nào.
  10.  Mọi người thường làm đây lâu không ah? Bạn lâu nhất làm bao lâu rồi?

Còn nếu bạn chẳng có băn khoăn gì, có sao quất vậy hoặc đã quá rõ công việc rồi, thì cứ yên tâm chào hỏi rồi cắp đít về thôi! ?‍

Mình chỉ không muốn bạn quên mất là bạn có thể hỏi về một điều gì đó mình băn khoăn.